Huwelijksvoorwaarden zijn afspraken die je maakt met je partner over geld en bezittingen, voor of tijdens het huwelijk. Veel mensen weten niet precies wat dit inhoudt of denken dat het alleen voor rijke mensen is. Maar dat klopt niet. Iedereen die trouwt, kan te maken krijgen met vragen over schulden, een eigen bedrijf of een erfenis. Goede afspraken vooraf kunnen later veel gedoe voorkomen.
Wat je vastlegt in de huwelijkse voorwaarden
In de huwelijkse voorwaarden leg je vast wat van jou is, wat van je partner is en wat jullie samen hebben. Zonder zulke afspraken trouw je in Nederland in gemeenschap van goederen, maar alleen voor bezittingen en schulden die jullie samen opbouwen na de trouwdatum. Wat je al had voor het huwelijk, blijft in principe van jou. Met huwelijkse voorwaarden kun je dit verder uitwerken. Je kunt afspreken dat alles gescheiden blijft, of juist dat bepaalde dingen wel gedeeld worden. Ook een verrekenbeding is een optie: jullie houden alles apart, maar aan het einde van elk jaar of bij scheiding verrekenen jullie wat jullie verdiend hebben. Zo maak je precies de afspraken die bij jullie situatie passen.
Koude uitsluiting en andere vormen
Een bekende vorm van huwelijkse voorwaarden is de zogenoemde koude uitsluiting. Bij koude uitsluiting is er geen enkele gemeenschap van bezit. Alles blijft strikt gescheiden: jouw spullen zijn van jou, die van je partner zijn van je partner. Dit klinkt simpel, maar het kan oneerlijk uitpakken als één van jullie minder verdient of stopt met werken voor de kinderen. Daarom kiezen veel stellen tegenwoordig voor een tussenweg. Ze houden bezittingen gescheiden, maar spreken toch af dat bepaalde inkomsten of spaargeld aan het einde van het jaar worden verdeeld. Een notaris kan je helpen om de vorm te kiezen die het beste bij jullie past. Er is geen standaardoplossing die voor iedereen werkt.
Wanneer en hoe je de voorwaarden opstelt
Huwelijkse voorwaarden moet je laten vastleggen door een notaris. Dat is wettelijk verplicht. Je kunt dit doen voor het huwelijk, maar ook daarna. Als je de afspraken na de trouwdatum wilt wijzigen, heb je daarvoor toestemming nodig van de rechtbank, tenzij je dit samen doet via de notaris. Het is ook mogelijk om de voorwaarden al jaren voor het huwelijk op te stellen. Ze gelden dan pas vanaf de dag dat je trouwt. De notaris legt alles vast in een officiële akte. Die akte wordt ingeschreven in een openbaar register, zodat ook anderen zoals schuldeisers kunnen zien welke afspraken er zijn gemaakt. De kosten voor het opstellen lopen uiteen, maar reken op een paar honderd euro. Dat is een kleine investering als je bedenkt wat het kan opleveren bij scheiding of overlijden.
Waarom dit ook bij een scheiding een rol speelt
Bij een scheiding wordt duidelijk hoeveel belang de afspraken in de huwelijkse akte hebben. Als er geen voorwaarden zijn, moet alles wat tijdens het huwelijk is opgebouwd worden verdeeld. Met goede afspraken is al van tevoren duidelijk wat van wie is. Dat scheelt tijd, geld en ruzie. Ook als één van jullie een eigen bedrijf heeft, is het slim om hier iets over op te nemen. Zonder afspraken kan de onderneming bij een scheiding worden betrokken in de verdeling, wat grote gevolgen kan hebben. Hetzelfde geldt voor een erfenis of schenking die je tijdens het huwelijk ontvangt. In principe valt die buiten de gemeenschap, maar ook hier zijn uitzonderingen mogelijk. Duidelijke afspraken geven rust, niet alleen bij een scheiding, maar ook gewoon tijdens het huwelijk.
Veelgestelde vragen
Kunnen huwelijkse voorwaarden worden gewijzigd nadat je getrouwd bent?
Ja, je kunt de afspraken ook na het huwelijk aanpassen. Dat doe je altijd via een notaris. Jullie moeten het er samen over eens zijn. De notaris stelt een nieuwe akte op en zorgt dat die wordt ingeschreven in het register.
Wat gebeurt er met schulden die één van de partners heeft voor het huwelijk?
Schulden van voor het huwelijk blijven in principe de verantwoordelijkheid van degene die ze heeft gemaakt. Als je geen bijzondere afspraken maakt, is je partner daar niet automatisch aansprakelijk voor. Het is wel verstandig om dit expliciet te benoemen in de voorwaarden, zeker als het om grote bedragen gaat.
Gelden huwelijksvoorwaarden ook bij een geregistreerd partnerschap?
Ja, bij een geregistreerd partnerschap kun je vergelijkbare afspraken maken. Deze heten dan partnerschapsvoorwaarden. De regels en werkwijze zijn grotendeels hetzelfde als bij een huwelijk. Ook hiervoor ga je naar een notaris.
Wat is een verrekenbeding precies?
Een verrekenbeding is een afspraak in de huwelijkse voorwaarden waarbij je en je partner inkomsten of vermogen op een bepaald moment verrekenen, bijvoorbeeld jaarlijks of bij scheiding. Jullie houden bezittingen apart, maar delen toch in wat er verdiend of gespaard is. Het is een manier om de lusten en lasten van het huwelijk eerlijk te verdelen zonder alles op één grote hoop te gooien.
